“Hocam, Her Yerim Kaşınıyor” – Bir Gebelik Hikâyesi

Op. Dr. Murat Gökhan Kınaş – Günlük Notlar

Poliklinik yoğun ama keyifli geçiyordu. Günün son hastalarından biri, doğumuna haftalar kalmış bir gebeydi. Önceki kontrolünde dikkatimi çeken bir durum vardı: vücudunun neredeyse her yeri kaşınıyordu. Karnı, sırtı, kolları… Hatta önümde bile durmadan kaşınıyordu. Kaşıntı yüzünden yüzü solgundu, uykusuzdu. Elini nereye koyacağını bilemiyordu.

PUPPP lezyonları
Gebelikte görülen PUPPP döküntüleri ciltte kabarıklık ve yoğun kaşıntıya neden olabilir.

Cildiye uzmanı tarafından PUPPP tanısı konulmuştu. Tıpta “Pruritic Urticarial Papules and Plaques of Pregnancy” olarak bilinen bu durum, genellikle ilk gebeliklerde ve özellikle üçüncü trimesterde görülür. Karın bölgesinde başlayıp vücuda yayılabilen kırmızı döküntülerle kendini gösterir. Bebeğe zararı yoktur ancak annenin yaşam kalitesini ciddi şekilde etkileyebilir.

Ancak ben yine de içim rahat etmediği için sordum:

“Gebelikte kaşıntı yapan başka durumlar da var, bunlarla ilgili tetkik yapıldı mı?”

“Hayır hocam, yapılmadı” dedi.

İşte o an duraksadım. Çünkü en önemli ve dikkat edilmesi gereken durumlardan biri gebelik kolestazı idi. Karaciğerin safra atımındaki bozukluğa bağlı gelişen bu tablo, hem anne hem bebek için riskli olabilirdi. Hiç vakit kaybetmeden gerekli karaciğer fonksiyon testlerini ve safra asidi düzeylerini istedim.

Bir hafta sonra yeniden kontrole geldi. Bu kez daha sakindi. Cildiyenin verdiği ilaçları kullanmıştı. Kaşıntıları azalmıştı, uyuyabildiğini söyledi. İstediğimiz tüm tetkiklere de bakıldı, şükür ki gebelik kolestazı yoktu.

PUPPP lezyon şeması
PUPPP lezyonlarının yerleşimi ve tipik dağılım bölgeleri

Hastamı ultrason için hazırlarken, eşi samimi ama anlamlı bir soru sordu:

“Hocam, duyduk ki doğumu ebeler yaptırıyormuş. Benim için sıkıntı yok ama açık açık öğrenmek istedim.”

Gülümsedim. Küçük bir şaka yapmadan duramadım:

“Evet, biz girmiyoruz doğuma, ebeler yaptırıyor,” dedim. Hafif bir duraksamayla yüzünde şaşkınlık oluştu. Ardından devam ettim: “Şaka yapıyorum. Doğuma elbette ben giriyorum. Ama bazen doğumlar o kadar hızlı oluyor ki, ben gelene kadar bebek doğmuş oluyor. Bu çok nadirdir.”

Sözlerimden sonra rahatladı, yüzündeki endişe yerini gülümsemeye bıraktı.

Gerçek bir PUPPP vakasında karın bölgesi döküntüsü
Gerçek bir vakada karın bölgesindeki PUPPP döküntüsü

Ultrason sırasında hastam gülerek, “Hocam, bloglarınızı okuyorum. Bayılıyorum. Yazmaya devam edin lütfen,” dedi.

“O zaman,” dedim, “bugün senin hikâyeni yazacağım.” Gülüştük.

Kontrolünü tamamladım. Tüm değerler normaldi. Bebek de, anne de gayet iyi görünüyordu. Bir sonraki randevu için vedalaştık. Ama bu hikâyeyi unutmam mümkün değil.

Her kaşıntı, sadece bir kaşıntı değildir. Kadın bedeni, gebelikte her zamankinden daha dikkatli dinlenmeyi hak eder. Bazen şaka, bazen ultrason, bazen bir çiftin ortak endişesi… Ama hepsi aynı hikâyeye ait: anneliğe giden yol.


📌 Not: Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır. PUPPP döküntüsü veya gebelikte kaşıntı gibi şikayetleriniz varsa mutlaka hekim kontrolüne başvurmalısınız.